MİMARİ

BİNALAR

BİNALARIN GENEL ÖZELLİKLERİ
Köydeki binalar genelde iki katlı olup,alt katlar ağıl olarak,üst katlar mekan olarak kullanılmak üzere inşa edilmişlerdir. Bina içlerinde mutfak,hela,banyo bulunmaz.Bunlar bahçe içinde ayrı birimler olarak konumlanmıştır. İki kat arasında boydan boya ortadirek bulunur ve bu üst katın bütün yükünü taşır. Bunun iki ucu da taş duvara girer.Bu direğin altına konan payanda direkleri ile destek verilir.Orta direğin üstüne,bulunduğu istikametin dikine olarak 20 cm. enindeki kalaslar ile döşeme yapılır.Bunların uçları da duvara biner. Alt katlarda bir veya iki adet küçük ebatta havalandırma penceresi ile kapı bulunur.Alt kat ağıl olarak kullanıldığında üst kata bağlantı için merdiven yoktur.Ancak alt katın da ikamet olarak kullanıldığı evlerde içten ahşap merdiven bulunur.Restore edilen binalarda da durum bu şekle çevrilmiştir.Alt katlara ayrıca banyo,mutfak eklenmiştir.Üstte odalar bulunur.Oda arası duvarlar "bağdadi"denilen tarzda yapılmıştır.Çapraz tahta araları tuğla veya küçük taşlarla doldurulmuştur.

Alt katlarda bir veya iki adet küçük ebatta havalandırma penceresi ile kapı bulunur.Alt kat ağıl olarak kullanıldığında üst kata bağlantı için merdiven yoktur.Ancak alt katın da ikamet olarak kullanıldığı evlerde içten ahşap merdiven bulunur.Restore edilen binalarda da durum bu şekle çevrilmiştir.Alt katlara ayrıca banyo,mutfak eklenmiştir.Üstte odalar bulunur.Oda arası duvarlar "bağdadi"denilen tarzda yapılmıştır.Çapraz tahta araları tuğla veya küçük taşlarla doldurulmuştur.

Dış duvarlardaki pencere ve kapı üstlerine ebatlarını geçecek şekilde tahtalar koyulur.Bunlar binanın esnemesini sağlar. Kuzey yönündeki pencerelerin kasaları blok taştan yapılmıştır.Diğer yöndekiler ahşap kasadır.Pencere boşlukları da duvar eninde 60-80 cm.dir ve ahşap kaplı veya sıvalıdır.Pencere dışlarında ahşap kepenkler vardır. Odalarda ısınma için şimdi şömine dediğimiz ocaklar vardır.Bunların sayısı evden eve değişir.Tek odada şömine bulunan evler olduğu gibi bütün odalarında bulunan evler de vardır.Bu durum herhalde ekonomik güce bağlıydı. Yatak odalarında boydanboya ahşap dolaplar vardır.

Bu dolaplar alttaki orta direğin üstüne gelecek şekilde karşılıklı iki odada direğin çapraz taraflarında konumlandırılmışlardır. Bu da çapraz denge sağlamaktadır.Binaların dışa açılan kapıları da taş kasalı ve iki kanatlı olup,arkadan çengelli demir dayamaları vardır.Oda duvar sıvamasında kullanılan malzemede kirece yün karıştırıldığı görülmüştür.Ahşap çatı arasında izolasyon için kum bulunmaktadır.Çatılarda eski tip oluklu kiremit kullanılmaktadır.

DUVARLAR                                                                                                                                                                                 

BİNA DUVARLARININ ÖZELLİKLERİ: 
Dış duvarlar köy ve civarından çıkartılan taşların elde işlenmesiyle 60-80 cm kalınlığında örülmüştür.
Dışa bakan yüzeyler düzgün işlenir.Döşenme şekilleri çeşitli olup,yapan ustaya göre değişir.İç tarafta kalan yüzler,eğer odalara sıva yapılacaksa düzeltilmez.Taş araları samanla karışık çamur sıvasıdır.Taş duvarın bittiği yerde çatıdan önce bir sıra tuğla veya kayrak taşı döşendikten sonra çatı bindirilmiştir.

BAHÇE DUVARLARI:
Bahçe duvarları yüksek olup,bahçe içleri dışarıdan görülmez.Duvar üzerleri kiremitle veya çalılarla kapatılmıştır.Demir veya ahşap kullanımı yoktur.Bu içeriye koyun,keçi girişini engeller.

AHŞAP                                                                                                                                                                                      

DEPREME DAYANIKLILIK:

GELENEKSEL YAPILARDAN ALINACAK DERSLER
Emine M.Komut(Y.Mimar,"Kentsel Yerleşmeler ve Doğal Afetler"UIA Çalışma Programı Direktörü)

Bu yazıda 16-18 Kasım 2000 tarihlerinde İstanbul'da ICOMOS Uluslararası Ahşap Komitesi tarafından düzenlenen ve UNESCO ile TC Kültür Bakanlığının desteklediği "Deprem Güvenliği"konusunda yapılan uluslararası konferansta sunulan değerli çalışmalar arasından bazı yutrtdışından katılan uzmanların sunuşlarından alıntılar yaparak,deprem ve geleneksel yapılar konusunda ortaya çıkan görüşleri sizlerle paylaşmak istiyoruz.

AHŞAP MİMARİ VE TÜRKİYEDE DEPREMLER:

Prof.Stephen Tobriner(Kaliforniya Üniversitesi)

"Depremlerde Türkiye ahşap evlerini anlatan yazılı belgeler enderdir,ancak bugüne kadar kalan az sayıda belge küçük ipuçları vermektedir.Deprem sonrası yeniden yapılanma çalışmalarını anlatan iki sayfalık belgede... 1766 İstanbul Depremi yayınlanmıştı.Bu depremde Topkapı Sarayı hafif derecede hasar görmüştü. Bilinmeyen yazar,Sultan ve ailesinin güvenliği için Topkapı Sarayının bahçesinde veya belki de Edirne'de ahşap yapılar inşa edildiğini söylüyor. Ayrıca hükümetin büyük miktarlarda ahşap ve çivi ithal ettiğini yazıyor.Ambraeys ve Finkel tarafından yayınlanan bir başka belgede Peder Tarillon,10 Temmuz 1688 İzmir Depreminden sonra taş duvar yapımının sadece temel ve duvarların alt kısmında kullanıldığını belirtiyor.Yapıların üst katları içi tuğla dolgulu ahşap çerçevelerle inşa ediliyordu;ki bunun dayanıklı bir teknik olduğu daha sonraki depremlerde kanıtlandı.

 

..Pietro della Valle,17.yüzyılda Türk evi inşaasının tanımında,yapının ahşap iskeleti olduğu için,bunun da depreme dayanıklı olarak inşa edildiğini ileri sürmektedir.' Teknelerde olduğu gibi,önce ahşap bir iskelet inşa ederler ve dış yüzeyini tahta ile kaplarlar.'

 

1894 depreminin hemen ardından hem uzmanlar hem de sıradan vatandaşlar ahşap yapıların dayanıklılığından etkilenmişlerdir...Kentin bir mahallesinde yaşayanlar yeniden inşa sürecinde tuğla yerine ahşap kullanmak için dilekçe verdiler,çünkü ahşap yapıların depremlerde daha güvenli olduğuna inanıyorlardı.Bu birkaç yazılı belgenin ortaya koyduğu ipuçlarını Türk Evlerinin kendileri de doğrulamaktadır."

GEÇMİŞTEN DERSLER:GELENEKSEL YAPILARDAN NELER ÖĞRENEBİLİRİZ:

Randolph Langenbach(ABD Federal Acil Yönetim Merkezi Yöneticisi)

Osmanlı Tarzı ev,tümüyle taş bir kaide üzerine oturtulmuş ahşap çerçeveli ve tuğla dolgulu ya da sıvanmış  çıkmaları ve kiremit çatısı ile,nerdeyse bir ikon olmuştur.Bu tüm dünya çapında bilinen kendine özgü bir yerel mimari örneğidir. Ancak,kimliğinin belirlenmesine katkısı olan tanımlayıcı elemanları modern Türkiyedeki insanlar tarafından tamamen kavranmamıştır.Bu kavrayış eksikliği,İstanbul'daki tarihi Sultanahmet bölgesinde bulunan ve yerine geçmeye çalıştıkları gerçek tarihi ahşap binalara benzetmekte başarısız kalan otel ve pansiyonlara baktığımızda acıklı bir şekilde ortaya çıkıyor.

*Dışarıya uzanan çıkmalar aslında binaları güçlendirmeye yarar,çünkü altındaki duvarlardan iyice ileriye uzanan  kirişler yükledikleri ağırlıkları ile duvarları sağlam şekilde birarada tutar.Bu sıkıştırma kuvveti,alttaki duvarlarda yatay kuvvetlere karşı ek güç sağlar.

*İlk katı taşıyıcı taş duvarlardan meydana gelen ve üst katları dolgu olan birçok evde,ilk kattaki taş yapı  çoğunlukla yatay ahşap elemanlarla(hatıl,hatıllar)bağlanmıştır.Taş duvarların parçalara bölünmesi Türkiyede  bulunmaz,    ancak bağ kirişleri kullanılır.Çoğunlukla bu kirişler çok ince tahtalardan oluşur.Böylece taş duvar inşaatın sürekliliğini engellemeden taş sıralarının birbirini tutmasını sağlar.

GELENEKSEL YAPI SİSTEMİNDEN ALINACAK DERSLER:

David Yeomans(ICOMOS İngiltere Ahşap Komitesi Başkanı)

"Buradaki tezim,geleneksel yapı sisteminin sadece fiziksel biçiminden öte özellikleri olduğu,yeni yöntemlerin benimsenmesi sırasında yitirilmiş olabilen süreçleri de içerdiğidir.Bu dageleneksel yapı sisteminden ders almanın,bu süreçlerin incelenmesi ve öğrenilmesi demek olduğudur.Elbette,geleneksel yapı sisteminden ders almak,aynı zamanada,geleneksel inşaat yöntemlerinin kullanılmasını özendirmemiz,yapımcıları bazı tür binalarda modern yöntemler kullanmaktan caydırmamız anlamına da gelebilir.Bunu tümüyle gerçekleştirmek olanaklı olmasa da,bazı durumlarda,eski biçimlerini güvenliklerinden ödün vermeden günümüz yapımcılarına cazip kılacak uyarlama yolları,bulunabilir.Bazı durumlarda da,mevcut becerilerden yararlanan yeni yapım biçimlerinin geliştirilmesi mümkün olabilir.Bu tür yöntemler,tehlikeli oldukları kanıtlanmış yöntemlere tercih edilebilir.

Bundan bazı seçenekler çıkmaktadır:

1.Yeni süreçlerin ve yöntemlerin kullanılacağını doğrudan kabul etmek ve uygun yapımı temin eden geleneksel yapı sistemi özelliklerini nasıl kullanabileceğimizi sormak.

2.Geleneksel yapı sistemini benimseyerek yeni yöntemlerle yarışabilmesini sağlamak.

3.Geleneksel becerilerden yararlanan alternatif yöntemler sunmak."

Yeomans yeni yöntemlerin üç ana özelliğinin de:

        1.En az beceri gerektirmesi

        2.Güçlü biçimi olması

        3.Kolay denetlenebilmesi

          olarak vurguluyor.

     Deprem Güvenliği Konferansı bildirilerinden derlediğimiz mesajı özetlersek:

  • geleneksel yapılar,genellikle çoğu çağdaş yapıya kıyasla depreme daha dayanıklıdır.
  • bu dayanıklılıkları,büyük ölçüde daha 'çalışabilir' yapılar olmalarına bağlıdır.
  • 'çalışmalarının yanlış değerlendirilmesi,dayanıklılıkları hakkında yanlış kaygılar yaratır.
  • bu yanılgılar,bazen 'kültürel' afetlere yol açar.
  • oysa,geleneksel ahşap teknolojisi,depreme dayanıklı çok katlı yapılarda bile kullanılabilir.
  • geleneksel yapı süreçlerinden alınacak önemli dersler vardır.

Mimarlık Dergisi 2001 Haziran sayısı'ndan özet olarak alınmıştır.Tamamı için ilgili dergiye bakınız.

hermes replica, replica celine bags, Replica Louis Vuitton, canada goose outlet toronto, Cheap Canada Goose http://www.eranimation.com/ http://www.ealatorre.com/ http://www.darlenemccoy.com/ Outlet Moncler rolex Shop woolrich moncler 2015 hermes outlet handbags celine bags prada handbags outlet canada goose outlet celine outlet canada goose women prada outlet bags hermes kelly handbags trong>goose jacket
replica hermes bags, cheap celine, replica louis vuitton bags, canada goose outlet toronto, Canada Goose sale Canada Goose men xs Canada Goose red jacket louis vuitton sale Doudoune Moncler celine cheap Discounted Canada Goose moncler austria hermes bag outlet celine cheap prada cheap canada goose vest sale celine handbags replica canada goose online shop prada tote bags hermes replica belt trong>Canada Goose sale store
K?b viagra uden Viagra Priser Cialis Denmark K?b viagra K?b Cialis generisk Viagra uden recept k?b Viagra K?b Cialis online Cialis Danmark